شریان (کتاب)
محسن امانی در مصاحبهای با وطن امروز چنین گفت:
این کار جزو آثاری است که در مجموعه آثار دهه ۶۰ باشگاه فیلم سوره تولید شد. و پیشنهاد تولیدش از طرف باشگاه ارائه شد. من هم پیش از این مطالعاتی در حوزه منافقین داشتم و مستند «من میترا نیستم» را هم با همین موضوع ساخته بودم، از این جهت علاقمند بودم که کاری در این حوزه هم انجام بدهم. و حاصل این ماجرا تبدیل به فیلم کوتاه تقاص شد.
کارگردان فیلم کوتاه تقاص دربارهٔ محتوای فیلم و بازی با عنصر زمان در فیلم هم گفت: ایده بازی با زمان یکی از عناصری بود که در گفتگوهایمان با محسن ملکی و حسین دارابی به آن رسیدیم و از این جهت این دو دوست بزرگوار کمکهای زیادی به داستان فیلم کردند. البته باید چیزی را هم اضافه کنم. یک دیالوگی در فیلم «ماجرای نیمروز» هست که برای من خیلی جذاب و تأثیرگذار بود. جایی که در ساندویچی دختر و پسر که هر دو از منافقین هستند، دارند با هم صحبت میکنند و پسر دیالوگ جالبی میگوید، هرچند که به نظر عده ای ممکن است دیالوگ ساده ای باشد ولی به نظرم این جمله با ناخودآگاه مخاطب کار دارد. منظورم دیالوگی است که پسر در پاسخ به آرمانگراییهای بی حد و حصر دختر میگوید: به نظرت همه اینایی که میگی واقعیته؟ به نظرت همه این اتفاقایی که میگی، واقعاً میافته؟ پسر با این جملهها انگار بنیانهای دختر را به چالش میکشد و از نرسیدن و وهم آلود بودن منافقین حرف میزند. در فیلم کوتاه تقاص هم ما داستانی از همین نرسیدن منافقین را روایت میکنیم. این که با چه ذهنیتی وارد جنگ با مردم شدند و هدفشان چه بود و در رسیدن به این هدف شکست خوردند و حالا کجای معادلات ایستادهاند.
محسن امانی دربارهٔ بازخوردهای مردمی از جشنواره عمار هم توضیح داد: فیلم تقاص تجربه سختی بود که خودم اصلاً از آن راضی نبودم. ولی دراکرانش در جشنواره عمار تحسین تماشاگران سالن را برانگخیت و تماشاگران کار را دوست داشتند. اما واقعیت این است که به خاطر برخی ویژگیهایی که کار دارد کمتر مورد توجه قرار میگیرد. اول اینکه داستان مربوط به ترورهای دهه ۶۰ است و ماجراهای منافقین است، دوم اینکه داستانی تلخ دارد که در سکانس پایانی به اوج این تلخی میرسد و سوم اینکه مدت زمان فیلم که حدود ۱۰ دقیقه است نه بهطور کامل یک فیلم کوتاه است، و نه تیزر فرهنگی. از این جهت معلق بین این دو قالب انگاشته میشود و همین هم باعث میشود در پخشهای تلویزیونی بدان اعتنای تمام و کمالی مانند تله فیلمها یا تیزرها نشود.
راستش در این سالها هم گاهی میبینیم که کسانی خیال میکنند که کار این کشور تمام است و از عمر این حکومت یک سال یا چند ماه باقی مانده. دوست دارم این کار را آن افراد نگاه کنند.
