بیستمین دوره کتاب سال جمهوری اسلامی ایران در ۱۵ بهمن ۱۳۸۱ در تالار وحدت تهران برگزار شد. در این دوره، آثار در یازده شاخه مورد بررسی و داوری قرار گرفتند.
شاخه ادبیات با ۳٬۵۹۶ اثر بیشترین تعداد آثار را به خود اختصاص داد. پس از آن، علوم کاربردی با ۱٬۵۵۱ اثر، کودک و نوجوان با ۱٬۶۹۲ اثر، دین با ۱٬۱۶۵ اثر و علوم اجتماعی با ۱٬۰۳۷ اثر قرار داشتند. همچنین ۵۶۱ اثر در تاریخ و جغرافیا، ۴۸۲ اثر در فلسفه و روان‌شناسی، ۴۴۶ اثر در هنر، ۲۷۵ اثر در علوم خالص، ۱۷۸ اثر در زبان و ۱۷۳ اثر در کلیات بررسی شدند.
در مجموع، ۱۱٬۱۳۵ اثر در این دوره مورد بررسی قرار گرفت. در پایان فرایند داوری، ۱۷ اثر به‌عنوان آثار برگزیده معرفی شدند. پدیدآورندگان این آثار شامل ۲۰ نویسنده و ۶ مترجم بودند و مصححی در میان عوامل آثار برگزیده ثبت نشده بود. همچنین ۱۷ مؤسسه انتشاراتی در انتشار این آثار نقش داشتند. افزون بر آثار برگزیده، ۳۷ اثر نیز شایسته تقدیر شناخته شدند.
آثار منتخب
شاخه | عنوان | مؤلف | مترجم | ناشر | سال | جایزه |
کتاب‌شناسی و فهرست نویسی | تاریخ نگارش‌های عربی | فؤاد سزگین | مؤسسه نشر فهرستگان به اهتمام خانه کتاب | وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی، سازمان چاپ و انتشارات | ۱۳۸۰ | برگزیده |
روان‌شناسی | رروان‌شناسی فیزیولوژیک | محمدکریم خداپناهی | سازمان مطالعه و تدوین کتب علوم انسانی دانشگاه‌ها | ۱۳۸۰ | برگزیده | |
فقه | رسائل شهید ثانی | زین الدین بن علی عاملی مشهور به شهید ثانی | ۱۳۸۰–۱۳۷۹ | برگزیده | ||
مردم‌شناسی | واژه: نوعی تعاونی سنتی کهن و زنانه در ایران؛ درآمدی به مردم‌شناسی و جامعه‌شناسی تعاون و مشارکت مردمی | مرتضی فرهادی | وزارت جهاد کشاورزی، معاونت ترویج و مشارکت مردمی | ۱۳۸۰ | برگزیده | |
فرهنگ نویسی دو زبانه | فرهنگ معاصر هزاره انگلیسی-فارسی | علی محمد حق‌شناس، حسین سامعی، نرگس انتخابی | فرهنگ معاصر | ۱۳۷۹ | برگزیده | |
فیزیک | فیزیک جدید | کنت اس. کرین | منیژه رهبر، بهرام معلمی | ۱۳۸۰ | برگزیده | |
دامپزشکی | بیماری‌های باکتریایی دام | عبدالمحمد حسنی طباطبایی، رؤیا فیروزی | دانشگاه تهران، مؤسسه انتشارات و چاپ | ۱۳۸۰ | برگزیده | |
مهندسی کامپیوتر | مفاهیم بنیادی پایگاه داده‌ها | محمدتقی روحانی | جلوه | ۱۳۸۰ | برگزیده | |
معماری | آسایش در پناه باد | محمود رازجویان | دانشگاه شهید بهشتی، مرکز چاپ و انتشارات | ۱۳۷۹ | برگزیده | |
هندسه و تزیین در معماری اسلامی (طومار توپقاپی) | گلرو نجیب اوغلو | مهرداد قیومی بیدهندی | روزنه | ۱۳۷۹ | برگزیده | |
نثر معاصر | چراغ هارا من خاموش می‌کنم | زویا پیرزاد | مرکز | ۱۳۸۰ | برگزیده | |
شعر معاصر | حادثه در بامداد | منوچهر آتشی | مؤسسه انتشارات نگاه | ۱۳۸۰ | برگزیده | |
ادبیات زبان‌های دیگر | چهره مرد هنرمند در جوانی | جیمز جویس | منوچهر بدیعی | نیلوفر | ۱۳۸۰ | برگزیده |
تاریخ | الآثار الباقیه عن القرون الخالیه | ابو ریحان بیرونی | مرکز نشر میراث مکتوب | ۱۳۸۰ | برگزیده | |
جغرافیا | شناخت‌شناسی و مبانی جغرافیای انسانی | یدالله فرید | دانشگاه آزاد اسلامی، واحد اهر | ۱۳۸۰ | برگزیده | |
علوم و فنون | دانشنامه کودکان و نوجوانان آکسفورد | شهریار بهرامی اقدم | نی | ۱۳۸۰ | برگزیده | |
ادبیات | پادشاه کوتوله و چهل دردسر بزرگ | محراب قلم | ۱۳۸۰ | برگزیده | ||
علوم کتابداری | دانشنامه کتابداری و اطلاع‌رسانی | پوری سلطانی، فروردین راستین | فرهنگ معاصر | ۱۳۷۹ | شایسته تقدیر | |
فلسفه غرب | متافیزیک بوئتیوس (بحثی در فلسفه و کلام مسیحی) | محمد ایلخانی | الهام | ۱۳۸۰ | شایسته تقدیر | |
فلسفه غرب | در باب یقین | لودویگ ویتگنشتاین | مالک حسینی | هرمس | ۱۳۷۹ | شایسته تقدیر |
روان‌شناسی | تحلیل داده‌های چند متغیری در پژوهش رفتاری | حیدرعلی هومن | نشر پارسا | ۱۳۸۰ | شایسته تقدیر | |
علوم قرآنی و تفسیر | تفسیر روشن برای علوم طبقات یا بیان قاطع از جهت لغات و تفسیر و حقایق | حسن مصطفوی | مرکز نشر کتاب | ۱۳۸۰ | شایسته تقدیر | |
حدیث و رجال | الله و اهل بیت (ع) فی حدیث الثقلین من الصحاح و السنن و المسانید و… | دلیل ما | ۱۳۸۰ | شایسته تقدیر | ||
حدیث و رجال | معارج نهج البلاغه | علی بن زید بیهقی | بوستان کتاب قم | ۱۳۸۰ | شایسته تقدیر | |
حدیث و رجال | شهید الامه و شاهدها: دراسه و ثائقیه لحیاه و جهاد الامام الشهید السید محمد باقر صدر | محمدرضا نعمانی | المؤتمر العالی للامام الشهید الصدر | ۱۳۸۰ | شایسته تقدیر | |
جامعه‌شناسی | ایدئولوژی و اتوپیا: مقدمه ای بر جامعه‌شناسی شناخت | کارل مانهایم | فریبرز مجیدی | سازمان مطالعه و تدوین کتب علوم انسانی دانشگاه‌ها | ۱۳۸۰ | شایسته تقدیر |
علوم سیاسی | لویاتان | توماس هایز | حسین بشیریه | نی | ۱۳۸۰ | شایسته تقدیر |
علوم سیاسی | تضاد دولت و ملت: نظریه تاریخ و سیاست در ایران | محمدعلی همایون کاتوزیان | علیرضا طیب | نی | ۱۳۸۰ | شایسته تقدیر |
علوم سیاسی | برج فرازان | بارباراو. تاکمن | عزت‌الله فولادوند | سخن | ۱۳۸۰ | شایسته تقدیر |
اقتصاد | اندیشه‌های اقتصادی ابن خلدون | نصرالله خلیلی تیرتاشی | مؤسسه فرهنگی دانش و اندیشه معاصر | ۱۳۸۰ | شایسته تقدیر | |
اقتصاد | اقتصاد تکاملی | هلموت آرنت | هادی صمدی | سازمان مطالعه و تدوین کتب علوم انسانی دانشگاه‌ها | ۱۳۸۰ | شایسته تقدیر |
حقوق | آیین دادرسی مدنی | عبدالله شمس | میزان | ۱۳۸۰ | شایسته تقدیر | |
زبان فارسی | مسائل تاریخی زبان فارسی (مجموعه مقالات) | علی اشرف صادقی | سخن | ۱۳۸۰ | شایسته تقدیر | |
زبان عربی | فرهنگ جامع کاربردی فرزان عربی-فارسی: از دیرینه ایام عرب تا نوترین واژگان علم و ادب | پرویز اتابکی | نشر و پژوهش فرزان روز | ۱۳۸۰–۱۳۷۸ | شایسته تقدیر | |
ریاضیات | اصول آمار زیستی | برنارد روستر | علی عمیدی | ۱۳۸۰ | شایسته تقدیر | |
شیمی | روش‌های ساختاری در شیمی معدنی | ای.ای. وی ابسورث، دبلیو. اچ. رانکین، استیفن کراداک | منصور عابدینی، داریوش مهاجر | مرکز نشر دانشگاهی | ۱۳۷۹ | شایسته تقدیر |
زمین‌شناسی | راهنمای کانی‌شناسی | کرنلیس کلاین، کرنلیوس اس. هالبورت | فرید، سروش مدبری | مرکز نشر دانشگاهی | ۱۳۸۰ | شایسته تقدیر |
زیست‌شناسی | کالبدشناسی مقایسه ای مهره داران | جرج سی. کنت، لری میلر | محمدحسن صدرزاده | دانشگاه تهران، مؤسسه انتشارات و چاپ | ۱۳۸۰ | شایسته تقدیر |
علوم پزشکی | مایکوتوکسین‌ها | عبدالامیر علامه، مهدی رزاقی | دانشگاه جامع امام حسین، مؤسسه چاپ و انتشارات | ۱۳۸۰ | شایسته تقدیر | |
علوم پزشکی | دستور کار کنترل بیماری‌های واگیردار در انسان | جیمز چن (ویراستار) | حسین صباغیان | پورسینا | ۱۳۸۰ | شایسته تقدیر |
مهندسی مواد | ابزار شناسایی ساختار مواد | یوسف خرازی، امیر شیخ | دانشگاه علم و صنعت ایران | ۱۳۸۰ | شایسته تقدیر | |
مهندسی مکانیک | هیدرودینامیک | حسن احمدی، فرهنگ راد | دانشگاه تهران، مؤسسه انتشارات و چاپ | ۱۳۸۰ | شایسته تقدیر | |
مهندسی مکانیک | دینامیک سیستم‌ها | کاتسو هیکو اوکاتا | مسعود موحدی، خداداد واحدی | دانشگاه جامع امام حسین، مؤسسه چاپ و انتشارات | ۱۳۸۰ | شایسته تقدیر |
مهندسی عمران | دستنامه اجرای بتن | جوزف جی. وادل، جوزف ای. دوبرو ولسکی | علی اکبر رمضانیان پور، شاپور طاحونی، منصور پیدایش | علم و ادب | ۱۳۸۰ | شایسته تقدیر |
مهندسی شیمی | طراحی کارخانه و تحلیل مباحث اقتصادی برای مهندسین شیمی | ماکس اس. پیترز، کلاوس دی. تیمرهاوس | مجتبی سمنانی، ساناز پورمند | دانشگاه جامع امام حسین، مؤسسه چاپ و انتشارات | ۱۳۸۰ | شایسته تقدیر |
مهندسی کشاورزی | زراعت و اصلاح لوبیا | ا. ون شونهوون، ا. ویست | عبدالرضا باقری، علی اکبر محمودی، فرخ دین قزلی | جهاد دانشگاهی مشهد | ۱۳۸۰ | شایسته تقدیر |
معماری | معماری اسلامی: شکل، کاربرد و معنی | روبرت هیلن براند | باقر آیت‌الله‌زاده شیرازی | روزنه | ۱۳۸۰ | شایسته تقدیر |
موسیقی | دائرةالمعارف سازهای ایران | محمدرضا درویشی | مؤسسه فرهنگی- هنری ماهور | ۱۳۸۰ | شایسته تقدیر | |
موسیقی | تاریخ فشرده موسیقی آکسفورد | جرالد ابراهام | ناتالی چوبینه، پریچهر زکی زاده | مؤسسه فرهنگی- هنری ماهور | ۱۳۸۰ | شایسته تقدیر |
ورزش | روان‌شناسی ورش: از تئوری تا عمل | مارک اچ. انشل | علی اصغر مسدد | مؤسسه انتشارات اطلاعات | ۱۳۸۰ | شایسته تقدیر |
تاریخ و نقد ادبی | در سایه آفتاب: شعر فارسی و ساخت شکنی در شعر مولوی | تقی پورنامداریان | سخن | ۱۳۸۰ | شایسته تقدیر | |
جغرافیا | درآمدی نو بر جغرافیای سیاسی | ریچارد مویر | دره میرحیدر با همکاری یحیی صفوی | سازمان جغرافیایی نیروهای مسلح | ۱۳۷۹ | شایسته تقدیر |
داستان | عروسک پدر | پاتریشیا کالورت | شقایق قندهاری | سراج | ۱۳۸۰ | شایسته تقدیر |
شعر | بادبادک و کلاغه | افسانه شعبان نژاد | شرکت به نشر | ۱۳۸۰ | شایسته تقدیر |
