سی و هشتمین دوره کتاب سال جمهوری اسلامی ایران در اسفند ۱۳۹۹ در تهران و هم‌زمان با محدودیت‌های ناشی از همه‌گیری کرونا برگزار شد. مراسم این دوره در کاخ سعدآباد و با حضور محدود رئیس‌جمهور برگزار شد.
در این دوره، هیئت علمی جایزه کتاب سال، جایزه‌های ویژه خود را به مؤسسه علمی و فرهنگی دارالحدیث و رسول جعفریان اختصاص داد. این جوایز به‌ترتیب برای فعالیت‌های پژوهشی و علمی در زمینه شناسایی و معرفی میراث سید مرتضی علم‌الهدی و پژوهش و معرفی ابعاد تاریخی، تمدنی و فرهنگی اسلام و ایران اهدا شد.
در مجموع، ۷۷ اثر در این دوره به‌عنوان آثار منتخب معرفی شدند که ۱۸ اثر در شمار آثار برگزیده و ۵۹ اثر شایسته تقدیر بودند.
برگزاری
مراسم سی و هشتمین دوره کتاب سال جمهوری اسلامی ایران در اسفند ۱۳۹۹ در تهران برگزار شد. این مراسم با توجه به محدودیت‌های ناشی از همه‌گیری کرونا، در کاخ سعدآباد و با حضور رئیس‌جمهور و به‌صورت محدود برگزار شد.
در این دوره، هیئت علمی جایزه کتاب سال جمهوری اسلامی ایران، جایزه ویژه خود را به مؤسسه علمی و فرهنگی دارالحدیث اهدا کرد. این جایزه به پاس بیش از یک دهه فعالیت این مؤسسه در شناسایی، تحقیق، تصحیح و استوارسازی میراث سید مرتضی علم‌الهدی و نیز پژوهش و معرفی ابعاد فکری و اندیشگی او در حوزه‌های تمدن اسلامی، حدیث، کلام، فقه و ادبیات اعطا شد.
همچنین هیئت علمی سی و هشتمین دوره کتاب سال، جایزه ویژه دیگری را به رسول جعفریان اختصاص داد. این جایزه به پاس فعالیت‌های او در شناسایی و معرفی ابعاد تمدن اسلامی و ایرانی، تسهیل دسترسی پژوهشگران به میراث اسلامی و ایرانی، بازشناسی ابعاد تاریخی، تمدنی و فرهنگی تشیع و پیشوایان آن و نگارش و تدوین آثار و مقالات متعدد درباره جریان علم و علم‌اندیشی در تمدن اسلامی و ایرانی اهدا شد.
در مجموع، ۷۷ اثر در این دوره به‌عنوان آثار منتخب معرفی شدند که ۱۸ اثر در شمار آثار برگزیده و ۵۹ اثر شایسته تقدیر بودند. آثار منتخب طیف متنوعی از حوزه‌ها را دربر می‌گرفتند؛ از جمله ۶ اثر در ادبیات، ۱۰ اثر در علوم کاربردی، ۹ اثر در دین، ۸ اثر در هنر و ۸ اثر در تاریخ و جغرافیا. همچنین ۷ اثر در فلسفه و روان‌شناسی، ۵ اثر در کلیات، ۳ اثر در علوم خالص و یک اثر در زبان انتخاب شد و در بخش‌های بین‌الملل و پژوهشگر برتر نیز به‌ترتیب ۴ و ۲ اثر مورد تقدیر قرار گرفتند.
آثار برگزیده
- دانشنامه فرهنگ مردم ایران، گروه نویسندگان به سرپرستی سید محمدکاظم موسوی بجنوردی و محمد جعفری قنواتی، ناشر: مرکز دایرةالمعارف بزرگ اسلامی
- تناهی استعلایی: پژوهشی درباره هستی‌شناسی بنیادین هایدگر، نویسنده: احمد رجبی، ناشر: هرمس
- مصباح السالکین لنهج‌البلاغه من کلام امیرالمؤمنین علیه‌السلام، نویسنده: کمال‌الدین میثم بن علی بن میثم البحرانی، ناشر: مؤسسه آل‌البیت علیهم‌السلام لإحیاء التراث
- سیر تدوین و تطور صحابه‌نگاری، نویسنده: محمدرضا هدایت‌پناه، ناشر: پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامی
- فرهنگ زبان‌آموز پیشرفته فارسی، نویسنده: سید مصطفی عاصی، ناشر: سمت
- شیمی پپتید: مبانی، سنتز و کاربردها، نویسندگان: سعید بلالایی، فرهاد گل‌محمدی و پگاه شاکری، ناشر: دانشگاه خواجه نصیرالدین طوسی
- خون‌شناسی دامپزشکی، نویسنده: محمد حیدرپور، ناشر: دانشگاه فردوسی مشهد
- مروری فشرده بر میکروب‌شناسی دامپزشکی، نویسندگان: پی. ج. کوئین، بی. کی. مارکی، اف. سی. لئونارد، ای. اس. فیتزپاتریک و اس. فنینگ، مترجم: عبدالمجید محمدزاده، ناشر: دانشگاه بوعلی‌سینا
- فرهیختگی در محیط مردمی: غزل‌خوانی تهرانی و بسترهای فرهنگی‌ـ‌اجتماعی آن، نویسنده: ساسان فاطمی، ناشر: ماهور
- ریاض الملوک فی ریاضات السلوک، نویسنده: نظام‌الدین شامی، مترجم: بهروز ایمانی، ناشران: انتشارات دکتر محمود افشار و سخن
- فرکانس ۱۱۶۰؛ اینجا آبادان؛ صدای مقاومت و ایستادگی، نویسنده: فضل‌الله صابری، ناشران: دفتر فرهنگ و مطالعات پایداری مرکز استانی تهران و سوره مهر
- گوهر صبر: خاطرات گوهرالشریعه دستغیب، نویسنده: طیبه پازوکی، ناشر: سوره مهر
- عقل و وحی در اسلام: راه‌های شناخت در تفسیر فخر رازی بر قرآن کریم، نویسنده: احمد اولدالی، ناشر: بریل
- یادداشت‌های پارس، نویسنده: لی لینگ، ناشر: سن لیان
- ذاتی‌بودن و ضرورت: ابن‌سینا و سنت ارسطویی، نویسنده: فدُر بنویچ، ناشر: بریل
- هنر «اسلامی» چیست؟ در میانه ادراک و دین، نویسنده: وندی ام. کی. شاو، ناشر: دانشگاه کمبریج
- حضرت فاطمه (س)، دختر حضرت محمد (ص)، نویسنده: کریستوفر پُل کلوهسی، ناشر: جورجیاس
- نیمی از قلبم: روایت‌هایی از حضرت زینب (س)، دختر حضرت علی (ع)، نویسنده: کریستوفر پل کلوهسی، ناشر: جورجیاس
آثار شایسته تقدیر
- سرعنوان‌های موضوعی فارسی، نویسندگان: پوری سلطانی، کامران فانی، فیروزان زهادی و نرگس‌خاتون عزیزیان، ناشر: سازمان اسناد و کتابخانه ملی
- دانشنامه تبرستان و مازندران، گروه نویسندگان، جهانگیر نصری‌اشرفی و معصومه افشار، ناشران: نشر نی و مؤسسه درنگستان
- فهرست نسخه‌های خطی مرکز احیا میراث اسلامی، نویسنده: سید احمد حسینی اشکوری، ناشر: مرکز احیا میراث اسلامی
- تبارنامه اشراقیان، نویسنده: زهرا زارع، ناشر: هرمس
- وجود و ذات: تفسیری از صدرا در سیاق تاریخی، نویسنده: داود حسینی، ناشر: حکمت اسلامی
- چشم‌اندازهای معنوی و فلسفی اسلام ایرانی، نویسنده: هانری کربن، مترجم: انشاالله رحمتی، ناشر: سوفیا
- بنیاد حق طبیعی براساس اصول آموزه دانش، نویسنده: یوهان گوتلیب فیشته، مترجم: سید مسعود حسینی، ناشر: ققنوس
- ریشه‌های الهیاتی مدرنیته، نویسنده: مایکل آلن گیلسپی، مترجم: زانیار ابراهیمی، ناشر: پگاه روزگار نو
- منطق و معرفت در اندیشه سهروردی: شرح منطق حکمه الاشراق، نویسنده: مهدی عظیمی، ناشر: مؤسسه پژوهشی حکمت و فلسفه ایران
- سیمای منسجم سوره‌های قرآن: نظریه غرض‌محوری در انسجام سوره‌های قرآن، نویسنده: حامد معرفت، ناشر: تمهید
- موسوعه معارف اهل البیت علیهم‌السلام فی الکتب الاربعه، نویسنده: الموسسه الثقافیه لمعارف الثقلین الوحیانیه، ناشر: بیدار
- تقریر الاصول، نویسنده: سید علی محقق‌داماد، ناشر: مؤسسه تنظیم و نشر آثار امام خمینی
- جریان‌شناسی فکری امامیه در دوران فترت (میانه مدرسه کوفه و مدرسه بغداد)، نویسنده: سید اکبر موسوی‌تنیانی، ناشر: مؤسسه علمی‌فرهنگی دارالحدیث
- فرهنگ چندمعنایی: روایتی دیگر از اسلام، نویسنده: توماس باوِر، مترجم: غلامرضا خدیوی، ناشر: پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامی
- جریان‌شناسی عرفان ابن‌عربی در ادب فارسی، نویسنده: مهدی حیدری، ناشر: مولی
- راه کنفوسیوس: پژوهشی نظامدار و جدید درباره «چهار کتاب»، نویسنده: لی فو چن، مترجم: گیتی وزیری، ناشر: حکمت سینا
- چشم‌اندازهای فرهنگ معاصر ایران، نویسندگان: نعمت‌الله فاضلی و مانی کلانی، ناشر: پژوهشگاه فرهنگ، هنر و ارتباطات
- نظریه عمومی نفی دشواری در حقوق اسلامی، نویسنده: سید مصطفی محقق‌داماد، ناشر: سخن
- تاریخ تفکر مدیریت، نویسندگان: مورگن ویتزل، بهاره ثاقب و مهران ابراهیمی‌نژاد، مترجم: علی‌اکبر فرهنگی، ناشر: جام جم
- روزشمار جنگ ایران و عراق، کتاب پنجاه‌وسوم، جلد اول، نبرد بزرگ زمستانی جبهه شمالی (عملیات بیت‌المقدس ۲)، تلاش غرب برای تحریم تسلیحاتی ایران، نویسندگان: حسین اردستانی و یدالله ایزدی، ناشر: مرکز اسناد و تحقیقات دفاع مقدس
- مبانی دگرشکلی در زمین‌ساخت، نویسنده: علی یساقی، ناشر: دانشگاه تربیت مدرس
- سمیت‌شناسی ترکیبات آلی در ماهیان، نویسندگان: ک. ب. تیرنی، آ. پ. فارل و ک. ج. براونر، مترجم: فاتح معزی، ناشر: دانشگاه تهران
- دستنامه فارماکوژی و درمان‌شناسی گودمن و گیلمن، نویسندگان: راندا هیلان، گای نانوت، دنیس و یزیانو ـ کانتونت و میخائیل چبانوف، مترجمان: سید احمد فاطمی و سید مرتضی حسینی، ناشر: دانشگاه تهران
- زیست‌شناسی و پرورش ماهی خاویاری سیبری، نویسنده: پاتریک ویلیوت، مترجم: علی طاهری‌میرقائد، ناشر: دانشگاه تهران
- ساخت افزایشی با رسوب‌نشانی مستقیم لیزری، نویسندگان: رضا شجاع‌رضوی، محمد عرفان‌منش، سید مسعود برکت، راحله احمدی‌پیدانی، احمد احمدی‌بنی و حسین جمالی، ناشر: دانشگاه صنعتی مالک اشتر
- حمل و نقل و لجستیک پایدار: مروری بر مدل‌های بهینه‌سازی و الگوریتم‌های حل پیشنهادی، نویسندگان: دیدم سینار، کنستانتین گالکیس و پانوس ام. ار. پاردالوس، مترجمان: مرتضی قمی‌اویلی، متینه زیاری و میرسامان پیشوایی، ناشر: سازمان جهاد دانشگاهی تهران
- طراحی کامپیوتری سیستم‌های دیجیتال، نویسنده: مرتضی صاحب‌الزمانی، ناشر: شیخ بهایی
- کنترل پیشرفته و سیستم‌های دینامیک، نویسندگان: علی غفاری، علیرضا خدایاری و فرزاد چراغ‌پورسماواتی، ناشر: دانشگاه صنعتی خواجه‌نصیرالدین طوسی
- مکانیک مواد مرکب و طراحی اجزا کامپوزیتی، نویسندگان: دای‌گیل لی و پیوسو نام، مترجمان: رحمن سیفی و محمد زعیمی، ناشر: دانشگاه بوعلی‌سینا
- هورمون‌های گیاهی تحت عوامل محیطی تنش‌زا، نویسندگان: غلام جلال‌احمد، ایرج اله‌دادی، سیاوش حشمتی، جینگ‌کوان یو، شیوا اکبری، لاله رحیمی‌میلاشی و سیاوش حشمتی، مترجم: مجید قربانی‌جاوید، ناشر: سازمان جهاد دانشگاهی تهران
- پرسپکتیو به‌منزله صورت سمبلیک، نویسنده: اروین پانوفسکی، مترجم: محمد سپاهی، ناشر: چشمه
- سینمای تئو آنجلوپولوس، نویسندگان: آنگلوس کوتسوراکیس و مارک استیون، مترجم: وحید روزبهانی، ناشر: دیبایه
- سفالینه گونه موسوم به کوباچه، نویسنده: فیروز مهجور، ناشر: علمی و فرهنگی
- چرا عکاسی هنری؟، در باب عکاسی معاصر، نویسنده: لوسی سوتر، مترجم: محسن بایرام‌نژاد، ناشر: کتاب پرگار
- عکاسی دیجیتال جامع، نویسنده: بن لانگ، مترجم: داریوش اسماعیلی، ناشر: کتابسرای میردشتی
- افسانه رستا، نویسنده: فرشاد فرشته‌حکمت، ناشر: دانشگاه تهران
- تنظیم مولکولی و سلولی سازگاری با فعالیت ورزشی، نویسندگان: کلود بوچارد، جواد طلوعی‌آذر و محمد همتی‌نفر، مترجم: عباسعلی گائینی، ناشر: سمت
- اوراد نیمروز، نویسنده: منصور علیمرادی، ناشر: نیماژ
- تاریخ بدن در ادبیات، نویسندگان: سید مهدی زرقانی، زهرا آقابابایی‌خوزانی، امید ایزانلو، فاطمه جهانپور، حمید خادمی، محسن شرفایی و فرزانه فرخ‌فر، ناشر: سخن
- درآمدی بر رویکرد زیبایی‌شناختی به ادبیات کودک، نویسندگان: ماریا نیکولاویا و فاطمه زمانی، مترجم: مهدی حجوانی، ناشر: کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان
- درآمدی بر شعر معاصر آمریکا، نویسنده: کریستوفر بیچ، مترجمان: کامران احمدگلی و بهادر باقری، ناشر: نشر خاموش
- حماسه مسیب‌نامه: پیش‌درآمد ابومسلم‌نامه، روایت بزرگ آسیای میانه، نویسنده: محمد بقای وارس بخاری، مترجم: میلاد جعفرپور، ناشران: انتشارات دکتر محمود افشار و سخن
- تبارشناسی فرمانروایی‌های قفقاز در دوران باستان: هخامنشی، اشکانی و ساسانی، نویسنده: علی علی‌بابایی‌درمنی، ناشر: هزار کرمان
- دفتری برای ایران: نامه‌های فارسی به ولادیمیر مینورسکی، نویسنده: گودرز رشتیانی، ناشران: انتشارات دکتر محمود افشار و انتشارات سخن
- تاریخ جدیده تاشکند: تاریخ تاشکند در آستانه سلطه روس‌ها، نویسنده: دا محمد صالح خواجه ایشان تاشکندی، مترجم: حسن شجاعی‌مهر، ناشر: نگارستان اندیشه
- شهادت‌نامه‌های سریانی مسیحیان ایران در عصر ساسانی، نویسنده و مترجم: سجاد امیری‌باوندپور، ناشران: مؤسسه آبی پارسی و پل فیروزه
- جستجوی پایداری در دامگه ناپایداری زمین، کاوش رهیافت‌های مواجهه با تغییر آب‌وهوا در توسعه شهری، نویسندگان: مظفر صرافی و علی محمدنژاد، ناشر: دانشگاه شهید بهشتی
- روش‌شناسی کمی در جغرافیا، نویسنده: بهلول علیجانی، ناشر: سمت
- غایب: روایت داستانی از زندگی امام زمان (عج)، نویسنده: حسن بیانلو، ناشر: سوره مهر
- تو یک جهانگردی، نویسنده: شهرزاد شهرجردی، ناشران: فاطمی و کتاب طوطی
- عکس یادگاری بگیریم، نویسنده: محمدرضا یوسفی، ناشر: کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان
- طعم سیب زرد، نویسنده: ناصر یوسفی، ناشر: پیدایش
- دختری که می‌خواست کتاب‌ها را نجات دهد، نویسنده: کلاوس هاگروپ، مترجم: عطیه الحسینی، ناشران: فاطمی و کتاب طوطی
- شجاع مثل تو، نویسنده: جیسون رینولدز، مترجم: شقایق قندهاری، ناشر: افق
- من و ماروین گاردنز، نویسنده: ایمی ساریک‌کینگ، مترجم: رضوان خرمیان، ناشر: داستان جمعه
- خودت پژوهش کن، نویسنده: خاطره بهی، ناشر: طلایی
- چگونه یک شاهکار ادبی بنویسیم، نویسندگان: الدرید یوهانسن و استفن سوروم، مترجم: منیژه آزادی، ناشر: هوپا
- دانشنامه اخترشناسی، نویسنده: علی بشردانش، ناشر: افق
- خواب آب: سرگذشت آب و آب‌رسانی در ایران، نویسنده: عباس جهانگیریان، ناشر: کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان
