انتشارات خوارزمی (وابسته به بنیاد کتاب و زیر نظر سازمان تبلیغات اسلامی) از ناشران باسابقه ایرانی است که در ۲۱ خرداد سال ۱۳۴۷ با همکاری گروهی از فرهنگیان سرشناس بهصورت شرکت سهامی تأسیس شد. این انتشارات در حوزههای تاریخ، فلسفه، ادبیات کلاسیک و معاصر، اقتصاد و فرهنگنویسی فعالیت داشته و طی بیش از چهار دهه، بیش از ۳۰۰ عنوان کتاب منتشر کرده است.
در سال ۱۳۵۲، با خرید بخشی از سهام خوارزمی توسط عبدالرحیم جعفری، بنیانگذار انتشارات امیرکبیر، فعالیت این مؤسسه تداوم یافت و به مرور در سالهای بعد از انقلاب نیم دیگر این سهام از سوی سازمان تبلیغات اسلامی خریداری شد. بعد از فوت علیرضا حیدری، مدیرعامل وقت این انتشارات در سال ۱۳۸۶ این انتشارات به خاطر اختلافات حقوقی به حالت نیمهتعطیل درآمد که با برگزاری مجمع سهامداران و پیگیریهای بعدی، مدیرعامل جدیدی بر این انتشارات منصوب شده و انتشارات فعالیت خود را از سر گرفت.
از آثار شاخص این انتشارات میتوان به «پیرمرد و دریا» اثر ارنست همینگوی (ترجمه نجف دریابندری)، «آزادی یا مرگ» اثر نیکوس کازانتزاکیس (ترجمه محمد قاضی)، «افسانهٔ دولت» اثر ارنست کاسیرر (ترجمه نجف دریابندری) و «تاریخ چیست؟» اثر ئی.اچ. کار (ترجمه حسن کامشاد) اشاره کرد.
انتشارات خوارزمی در سال ۱۳۴۷ با همکاری چند نفر از فرهنگیان سرشناس بهصورت شرکت سهامی پایهگذاری شد. مدیرعامل این انتشارات از سال ۱۳۴۷ تا ۱۳۸۶ علیرضا حیدری بود. انتشارات خوارزمی در سال ۱۳۵۲ با اختلافهایی که بین سهامداران آن پیش آمد تا آستانه تعطیلی پیش رفت. اما با دخالت عبدالرحیم جعفری، بنیانگذار انتشارات امیرکبیر که در آن سال بخشی از سهام انتشارات خوارزمی را خرید، توانست به حیات خود ادامه دهد.
حوزه فعالیت
انتشارات خوارزمی از زمان تأسیس در حوزههای مختلف مانند تاریخ، ادبیات معاصر، ادبیات کلاسیک، اقتصاد، فلسفه، ریاضی، فرهنگنویسی و سفرنامه کتابهای ماندگاری را منتشر کرده است.
«گفتگو با کافکا» اثر گوشتاو یانوش، ترجمه فرامرز بهزاد
«گلستان سعدی»، تصحیح و توضیح از غلامحسین یوسفی
«مادراپور» اثر روبرمرل، ترجمه مهدی سمسار
«مارکوزه» اثر السدرمک اینتایر، ترجمه دکتر حمید عنایت
«ماکس شلر و پدیدارشناسی» اثر مانفرد فرینگز و دیگران، گزینش و ترجمه علی قیصری
«مسیح باز مصلوب» اثر نیکوس کازانتزاکیس، ترجمه محمد قاضی
«مطالعات تطبیقی در فلسفهٔ اسلامی» اثر سعید شیخ، ترجمه مصطفی محققداماد
«منادولوژی» اثر گتفرید ویلهلم لایبنیتس (مقدمه و شرح از بوترو و دیگران)، ترجمه یحیی مهدوی
«مورخ و تاریخ» اثر آرنولد توینیی، ترجمه حسن کامشاد
«نامه به پدر» اثر فرانتس کافکا، ترجمه فرامرز بهزاد
«ناپلئون» اثر ی.و. تارله، ترجمه محمد قاضی
حواشی
در ۳ اسفند ۱۴۰۱ کتابفروشی این انتشارات بسته شد. مدیر این کتابفروشی، اختلاف با بنیاد کتاب (وابسته به سازمان تبلیغات اسلامی) را دلیل این رویداد اعلام کرد. مدیرعامل بنیاد کتاب در مصاحبهای اعلام کرد: «یکی از اموال انتشارات، کتابفروشی است که از حدود چهار دهه گذشته بدون قرارداد مکتوب، تقریباً در اختیار کارگزار فعلی قرار دارد؛ البته ایشان ادعایی بابت مالکیت کتابفروشی ندارند، صرفاً معتقدند، بابت چهار دهه فعالیت، باید از حق سنوات بهرهمند شوند؛ بنابراین اسناد و مدارک مرتبط با اجاره را مطالبه کردیم که در اختیار نداشتند؛ بنابراین هر دو طرف ترجیح دادند، فروشگاه کتاب خوارزمی با نظر قانون تعطیل، از اموال کتابفروشی صورتبرداری، و حق و حقوق ایشان، قانونی پرداخت شود.»[۱] کتابفروشی خوارزمی از خرداد ۱۴۰۲ بازگشایی شد.