سید محمدحسن الهی طباطبایی (زادهٔ ۱۲۸۶ در تبریز - درگذشت ۱۳۴۷ در تبریز)، عالم ربانی، عارف متشرع، برادر کوچک‌تر علامه طباطبایی، از شاگردان میرزا علی‌آقا قاضی، از شاگردان ایشان علامه حسن‌زاده آملی است.

ولادت

سید محمدحسن طباطبایى در سال ۱۲۸۶ در تبریز به دنیا آمد. پدر و مادرش را در سنین خردسالی از دست داد و سرپرستی و نظارت بر اموال و زندگی او و برادرش سید محمدحسین طباطبایی به یکی از محترمین خانواده پدری سپرده شد. ^[۱] میرزا محمدتقی قاضی طباطبایی متوفی به سال ۱۲۲۰یا ۱۲۲۲ هجری قمری جد سوم سید محمدحسن الهی است که عارف مشهور حاج میرزا علی آقا قاضی طباطبایی در این شخص با نامبرده و برادرش علامه طباطبایی اشترک نسب دارد

زیست علمی

پس از دروس مکتب‌خانه به مدرسه طالبیه تبریز رفت و سطوح عالى فقه، اصول، فلسفه و کلام را زیر نظر اساتید خبره و دانشوران زبده به کمال رسانید. سید محمدحسن به‌همراه برادر بزرگش (علامه طباطبایی) ‌در سال ۱۳۰۴ به‌منظور تکمیل تحصیلات علوم دینی، عازم نجف اشرف گردید و مدت یازده سال از حوزه درسی عارف ربانی سید علی قاضی و سید حسین بادکوبه‌ای در عرفان، فلسفه و ریاضی و طب بهره‌مند شد و به‌طور هم‌زمان فقه و اصول را از محضر محمدحسین غروی کمپانی و محمدحسین نائینی و سید ابوالحسن اصفهانی فراگرفت.

پس از ده سال اقامت در نجف، هر دو برادر در سال ۱۳۱۴ قمری به دلیل مشکلات مالی، نجف را ترک کرده و به زادگاه خود، یعنی تبریز مراجعت می‌کنند. دست تقدیر، برادر بزرگ‌تر را به شهر قم می‌کشاند و برادر کوچک‌تر در شهر تبریز حوزه تدریس تشکیل می‌دهد. ایشان در حوزه علمیه شهر تبریز به تدریس دروس مختلف از جمله تفسیر قرآن به‌طور عمومی و اسفار صدرالدین شیرازی به‌نحو خصوصی می‌پردازد.^[۲]

آثار

رساله‌ای در موضوع موسیقی؛ رساله کوچکی در موضوع ادراکات انسانی؛ رساله‌ای در علم حروف که آن را از مقام ادریس نبی(ع) دریافت داشته‌اند.^[۳]

رحلت

وی در ۲۰ خرداد ۱۳۴۷ بر اثر سکته قلبی در تبریز به دیار حق شتافت و پیکرش طبق وصیت ایشان به قم انتقال داده شد و در جوار بارگاه مطهر حضرت معصومه(س) در مقبره معروف به ابوحسین به خاک سپرده شد.^[۴]

پانویس